Pomorski Ośrodek Adopcyjny w Gdańsku
W trakcie procedury adopcyjnej lub jeszcze przed jej rozpoczęciem, pytacie nas Państwo o różne aspekty związane z adopcją. Wiele kwestii budzi Państwa wątpliwości. Niektórych pytań obawiacie się Państwo zadać, zupełnie niesłusznie. Wychodząc naprzeciw Państwa potrzebom, chcielibyśmy dać Państwu możliwość uzyskania odpowiedzi na nurtujące Państwa kwestie.

Zachęcamy do wysłania do nas drogą mailową na adres:

sekretariat@poa-gdansk.pl

 pytań dotyczących adopcji. Odpowiedzi na Państwa pytania będziemy publikować na naszej stronie internetowej.

 

Jakie informacje otrzymujemy o rodzinie biologicznej dziecka/dzieci ?

Otrzymujecie Państwo wszelkie informacje, które są w posiadaniu pracowników Ośrodka. W przypadku kiedy matka biologiczna zgłosiła wcześniej swoją gotowość zrzeczenia się praw do dziecka, pracownik ośrodka będzie czynił starania, aby jak najwięcej informacji uzyskać zarówno o matce, jak i przebiegu ciąży. Jeżeli dziecko posiada rodzeństwo,  staramy się pozyskać również informacje na jego temat. Jednakże dostępność informacji zależna jest wyłącznie od woli matki i odbywa się za jej wyłączną zgodą. To samo dotyczy wiedzy o ojcu biologicznym. Niestety, w praktyce, w znacznej mierze ojcostwo jest nieustalone. Pracownicy swoją wiedzę na temat zgłoszonych dzieci opierają na wiedzy zdobytej m.in. od organizatorów pieczy zastępczej w procesie kwalifikacji oraz wywiadu z opiekunami zastępczymi, sprawującymi bezpośrednią opiekę nad dzieckiem, zaraz po jego zabezpieczeniu.

 

Jak wygląda wizyta w miejscu zamieszkania kandydatów na rodziców adopcyjnych przedstawiciela Ośrodka ?

 Pracownicy ośrodków adopcyjnych posiadają świadomość tego, iż  kandydatom na rodziców adopcyjnych często towarzyszy stres i niepewność związana z nową dla nich sytuacją - oceny i weryfikacji, której zostają poddawani. Często myśli kandydatów oscylują wokół: Adopcja - nasze być albo nie być . Dlatego w bezpośrednim spotkaniu przedstawiciele Ośrodka chcą porozmawiać, poznać Państwa warunki i  oczekiwania. Wizyta ta, z założenia  posiada mniej formalny charakter i zazwyczaj kandydaci miło ją wspominają, bo nagle się okazuje, iż pracownik ośrodka również posiada poczucie humoru J Podczas spotkania proszeni jesteście Państwo m.in o pokazanie miejsca, gdzie planujecie pokoik dziecka, opowiedzeniu o tym, jak wygląda Państwa obecne życie, skąd decyzja o adopcji. Posiadacie również Państwo możliwość zadawania pytań. I pytajcie bez obaw, na każdym etapie procedury.

Czy musimy przyjąć propozycję adopcji danego dziecka?

 Nie. Jeżeli posiadacie Państwo jakiekolwiek wątpliwości, czy obawy (nawet choćby jedno z Was), powinniście o tym powiedzieć przedstawicielowi Ośrodka. Porozmawiajmy. Akceptacja odnośne dziecka, jego historii, stanu zdrowia, warunkuje powodzenie adopcji. Akceptacja = powodzenie adopcji. 

 

Czy ośrodek kontaktuje się z rodziną po przysposobieniu?

 Nie. Kontakt z ośrodkiem utrzymują tylko te rodziny, które maja takie życzenie. Posiadamy doświadczenie w kontakcie z rodzinami oraz osobami samodzielnie wychowującymi dziecko, które dzielą się swoimi radościami z bycia rodzicem, trudnościami, z którymi się mierzą.  Posiadamy również w naszej ofercie wsparcie dla rodzin adopcyjnych. Zapraszamy do kontaktu :) 

Wyjątek stanowi  jednak zapis art. 165 Ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,  którego treść mówi o możliwości przysposobienia dziecka, którego brat albo siostra zostali wcześniej przysposobieni. Należy w takiej sytuacji bezzwłocznie poinformować tę rodzinę, która przysposobiła brata albo siostrę dziecka, które aktualnie zostało zakwalifikowane do przysposobienia. Wtedy też, ośrodek adopcyjny ma obowiązek kontaktu z rodziną adopcyjną.

 

Czy dziecko powinno wiedzieć, że jest adoptowane?

 Tak, co do tego nie ma wątpliwości. Dziecko nie powinno być okłamywane w żadnej sprawie, więc także w kontekście kwestii swojej adopcji. Każdy człowiek kiedy nagle dowiaduje się, że jest adoptowany to niezależnie od wieku - przeżywa szok, który nie wynika z faktu adopcji, tylko bycia oszukiwanym. Jawność adopcji jest bardzo ważnym elementem w kontekście jej powodzenia.

 

W jaki sposób mówić dziecku, że zostało adoptowane?

 Dziecko wcale nie musi  w sposób znaczący odczuwać syndromu odrzucenia z faktu bycia  adoptowanym. W najbliższym czy też dalszym otoczeniu możemy zaobserwować, iż poczucie odrzucenia towarzyszy również dzieciom z naturalnych rodzin. Nie należy zakładać, iż poczucie odrzucenia towarzyszy wyłącznie dzieciom adopcyjnym. Najistotniejsze jest to, w jaki sposób powiedzieć o tym, że dziecko było przysposobione. Naszym kandydatom na rodziców adopcyjnych jako klasyczny przykład podajemy, że dziecko ma dwie mamy: jedną z brzuszka, drugą z serduszka. Jedna mama urodziła, druga wybrała, pokochała to tak, jakby je urodziła. Innym z  przykładów może być stworzenie dziecku historii, która będzie piękna, prawdziwa (bo nasza) z pozytywnym zakończeniem. Inspiracją dla Państwa niech staną się historie, bajki napisane przez naszych rodziców adopcyjnych, które za ich zgodą zostały przez nas opublikowane. Ważne jest, aby mówić dziecku o tym, że zostało adoptowane od samego początku, adekwatnie do jego możliwości pojmowania i jego ciekawości. Jako rodzice, nie bójcie się Państwo pytań dziecka. To Państwa wewnętrzna zgoda i gotowość do rozmowy, będzie dla dziecka zapewnieniem, że adopcja jest czymś zupełnie naturalnym, a nie „tematem tabu”.

Nasze doświadczenie pokazuje, iż w przypadku kiedy dziecko pamięta rodzinę pochodzenia i traumy jakich doświadczało, w tym poczucie odrzucenia, to pozostaje rodzicowi cierpliwość i codzienna - może czasem żmudna - praca. Często powtarzamy, że od dziecka, które doświadczyło cierpienia, nie można oczekiwać wdzięczności. Najprawdopodobniej nie nastąpi to szybko, być może wcale. Dziecko adopcyjne nie musi nam niczego „dać”. To my, jako rodzice adopcyjni, jesteśmy po to, aby zaspokoić potrzeby naszego dziecka, ukoić je. Dlatego też kwestią, nad którą warto się zastanowić, jest to czy ja jako rodzic oczekuję wdzięczności  od dziecka za to, że je adoptowałem? 

Dziecko ze strony rodziców adopcyjnych powinno nieustannie słuchać komunikaty typu „Jesteś dla nas ważny, możesz nam zaufać....” Ten proces może potrwać długo, najistotniejsze jest jednak, żeby dziecko w codziennych doświadczeniach z nami (jako rodzicami) doznawało pozytywnych emocji, innych niż te, które towarzyszyły mu dotychczas, zazwyczaj negatywne.

Rodzic powinien mówić:  „Dla mnie Twoje uczucia i decyzje są ważne”

 

Jakie błędy popełniają rodzice adopcyjni?

 Zdarza się, że zbyt wiele wymagają od swoich adoptowanych dzieci, bo np. w ich przekonaniu dużo im dali - rodzinę, miłość, dom, utrzymanie. Oczywiście nie jest to pozbawione obiektywnej prawdy. Jednakże, w związku z tym, mogą się pojawić oczekiwania, które często istnieją na poziomie nieświadomości, że dziecko na każdym kroku powinno okazywać wdzięczność za to, co oni dla niego zrobili. 

Może się jednak zdarzyć i tak, że rodzice adopcyjni tak bardzo będą chcieli zrekompensować dziecku doświadczone przez niego traumy, że pojawi się u nich zupełni brak zasad, granic. Rodzice nie powinni nadmiarowo rekompensować dzieciom ich trudnych doświadczeń, bez stawiania granic (jeśli zaczną funkcjonować w ten sposób bardzo trudno będzie im znaleźć moment, by przestać to robić, a tym samym utrudnią dzieciom kształtowanie samodzielności, autonomii, przyjmując postawę nadmiernie ochraniającą). Wszystkie dzieci, nawet tak skrzywdzone, wymagają jasno sprecyzowanych zasad, które także pozwalają budować u dziecka poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji.

 

Chciałabym zacząć wszystko od nowa i nie wspominać o czasach sprzed adopcji. Czy to możliwe?

 W naszej ocenie nie można zabrać dziecku jego dziedzictwa. Przywołując temat adopcji, mówimy i myślimy o triadzie adopcyjnej (rodzice biologiczni, dziecko oraz rodzice adopcyjni/rodzic adopcyjny). Nawet jeśli są to traumatyczne przeżycia, to one składają się na nas. Żeby to dziecko zrozumieć, należy uprawomocnić emocje jakie nim/nami targają, zdefiniować i nauczyć się panować nad nimi. 

 

Czy jest to możliwe żeby stworzyć więź z dzieckiem adopcyjnym?

 Dziecko, które jest pewne swojej więzi z rodzicem/opiekunem w dzieciństwie, również w dorosłym życiu będzie szukać wsparcia wśród zewnętrznych relacji oraz w wewnętrznych źródłach. Jeśli natomiast dziecko nie zazna poczucia bezpieczeństwa, będzie mu towarzyszyło poczucie odrzucenia i zaniedbania emocjonalnego. W następstwie zastąpi pierwotną strategię przywiązania, strategiami wtórnymi. Może się zdarzyć, iż dziecko zacznie przejawiać nadmierną czujność na sygnały odrzucenia. W innym przypadku, będzie odczuwać lęk przed zależnością od innych, pozostając przy doświadczeniu, że można polegać wyłącznie na sobie. Znajomość stylów przywiązania może w znaczący sposób poprawić jakość relacji, którą rodzic adopcyjny nawiąże z dzieckiem. Wiedza o sposobie, w jaki dziecko może zareagować na próbę nawiązania z nim więzi (często to zachowanie może być zaskoczeniem dla osoby dorosłej), pomoże rodzicowi pracować nad własnymi emocjami i oczekiwaniami. Niezależnie od wieku, aktualna jakość opieki nad dzieckiem, będzie modyfikować wczesną historię przywiązania. Rodzic adopcyjny ma zatem przed sobą niezwykle trudne, ale jak najbardziej wykonalne zadanie - odbudowania wiary dziecka w chęć nawiązania przez niego bliskiej, bezpiecznej i zdrowej relacji, która jest możliwa. 

 

Czy matki, które pozostawiają swoje dzieci w szpitalach zaraz po ich urodzeniu, można nazwać „wyrodnymi”?

 Sytuacje kobiet, które pozostawiają swoje nowonarodzone dzieci w szpitalach, z zamiarem wyrażenia przed sądem zgody na ich przysposobienie bez wskazywania osoby przysposabiającego, są bardzo różne. Nie możemy oceniać tychże kobiet w kategoriach „wyrodna matka”, „zła matka”. Nikt z nas nie zna do końca sytuacji tych kobiet: rodzinnej, materialnej; ich stanu psychicznego; konkretnych możliwości sprawowania właściwej opieki nad dzieckiem, itd. Czasami taka decyzja, jest dla nich bardzo trudna, ale robią to dla dobra swojego dziecka, wiedząc, że nie będą w stanie zapewnić mu właściwej opieki. Takie decyzje matek biologicznych nie powinny być potępiane.

Czy muszę  przyjąć propozycję dziecka ?

Absolutnie nie. To co stale powtarzamy naszym kandydatom: w sytuacji kiedy posiadają jakiekolwiek obawy i wątpliwości związane z wysłuchaną historią dziecka, jesteśmy po to, aby na nie odpowiedzieć. Czasem udaje się je rozwiać, gdyż dla samych przyszłych rodziców po rozmowie z pracownikami Ośrodka, odpowiedzialnymi za kwalifikację dziecka do adopcji, okazuje się jednak, że trudności leżące po stronie dziecka nie są tak znaczne, a oni sami, jako przyszli rodzice posiadają właściwe zasoby, aby temu sprostać. W sytuacji, kiedy nie jest to możliwe, należy stanąć w prawdzie i odpowiedzialnie podjąć decyzję, iż nie jestem gotowa/gotowy podjąć się opieki nad tym konkretnym dzieckiem. Od tej decyzji, która jest sumą państwa rzeczywistej gotowości i akceptacji historii dziecka, uzależnione jest powodzenie adopcji.

 

Jaką pomoc możemy uzyskać ze strony ośrodka po orzeczeniu przysposobienia ?

W Ośrodku pracują specjaliści, którzy są gotowi do udzielenia wsparcia osobom zgłaszającym potrzebę uzyskania wsparcia po orzeczeniu przysposobienia, jak również 
w każdej innej sytuacji kryzysowej, w której obecnie się znajdują. Dotyczy to w szczególności matek, które rozważają pozostawienie dziecka po jego urodzeniu w szpitalu z zamiarem oddania do adopcji lub osób, które posiadają trudności w opiece nad dzieckiem przysposobionym. Wszelkie informacje dotyczące możliwości uzyskania wsparcia znajdują się na naszej stronie internetowej w zakładce Dyżur Psychologiczno – Pedagogiczny prowadzony przez pracowników Pomorskiego Ośrodka Adopcyjnego w Gdańsku.

 

Myślimy o adopcji dziecka, czy możemy skorzystać z możliwości odbycia procedury adopcyjnej w Państwa  Ośrodku, nie zamieszkując na terenie województwa pomorskiego?

W związku z Państwa zapytaniem pragniemy poinformować, iż prawnie nie obowiązuje rejonizacja, która wskazywałaby na konieczność odbycia procedury adopcyjnej w ośrodku adopcyjnym na terenie województwa, w którym Państwo zamieszkujecie. Jednakże każda sprawa przyszłych kandydatów spoza województwa pomorskiego, rozpatrywana jest indywidualnie. Ma na to wpływ przede wszystkim ilość kandydatów z naszego województwa, którzy zgłaszają się do odbycia procedury adopcyjnej; realne możliwości uczestnictwa osób spoza województwa we wszystkich etapach procedury (elastyczność tychże osób do stawiania się w Ośrodku na umówione wcześniej terminy badań, szkoleń, itp.). Mając na uwadze przede wszystkim dobro dzieci zgłaszanych do przysposobienia, ich realne potrzeby, Ośrodek bierze pod uwagę możliwości stałego kontaktu przyszłych rodziców adopcyjnych z dziećmi po dokonaniu doboru kandydatów do dzieci, w celu nawiązywania z nimi więzi. Utrudnić to może zbyt duża odległość dzieląca kandydatów od miejsca zamieszkania dzieci w pieczy zastępczej, w przypadku kiedy kandydaci zamieszkiwaliby w innym województwie, znacznie oddalonym od województwa pomorskiego.

 

 

Obecnie zamieszkujemy na terenie Trójmiasta, otrzymaliśmy kwalifikację innego ośrodka, czy możemy być przyjęci w poczet Państwa kandydatów?

Tak, jest to możliwe. Jednak należy zaznaczyć, iż kandydaci zakwalifikowani i oczekujący dotychczas na propozycję dziecka w innych ośrodkach adopcyjnych, zgłaszający chęć przysposobienia za pośrednictwem POA (z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania), poddawani są takim samym procedurom jak osoby zgłaszające się do POA po raz pierwszy – wszystkie etapy, poza szkoleniem, jeżeli już je odbyli. Zobowiązani są do dostarczenia świadectwa ukończenia szkolenia oraz informacji o kwalifikacji z macierzystego ośrodka.  Nie wyklucza się konieczności udziału tych kandydatów w szkoleniu w pewnych jego elementach) organizowanych w POA.
Dodatkowo należy nadmienić, iż procedura naszego Ośrodka  przewiduje możliwość uczestniczenia kandydatów tylko w jednej procedurze kwalifikacyjnej (czy na rodzinę adopcyjną, czy też na rodzinę zastępczą). W przypadku niespełnienia tego wymogu, a także w zależności na jakim etapie procedury będą znajdować się osoby zgłaszające gotowość przysposobienia dziecka, procedura nie będzie kontynuowana bądź nie zostanie rozpoczęta (procedura jest do wglądu na naszej stronie internetowej). Takie postępowanie Ośrodka jest uwarunkowanie dobrem dzieci kierowanych do adopcji, gdyż to rodziny są dobierane do dziecka i jego konkretnych potrzeb, a w przypadku pozostawania kandydatami w kilku ośrodkach istnieje obawa, że kandydaci  w podobnym czasie mogą być dobrani do różnych dzieci, co jest niedopuszczalne.    

 

Kiedy i w jaki sposób powiedzieć rodzinie o naszej decyzji o adopcji?

Z doświadczenia osób zgłaszających się do Ośrodka wiemy, iż to jest sprawa bardzo indywidualna. W znacznej mierze uzależniona od relacji z bliskimi czy też osobistego przekonania o słuszności wyboru takiej formy rodzicielstwa. Rodzina powinna być wsparciem na tej drodze. Równie istotna jest akceptacja osób najbliższych na przyjęcie kolejnego członka do rodziny. Jednakże oni również (tak jak Państwo przed podjęciem decyzji) muszą mieć czas na to, aby oswoić się z tą myślą i przygotować się na przyjęcie dziecka do rodziny.

 

Jak często powinniśmy kontaktować się z Ośrodkiem po otrzymaniu kwalifikacji ?

Kandydaci z różną częstotliwością kontaktują się z pracownikami Ośrodka, obierając przy tym różne formy kontaktu – drogę mailową,  kontaktując się telefonicznie bądź osobiście (choć w czasie pandemii nie jest to przez nich praktykowane). Utrzymanie kontaktu przez strony, stwarza wiedzę dla pracowników ośrodka, iż osoby oczekujące pozostają
w gotowości na  przyjęcie dziecka. Pozwala to również zachować pewną transparentność, która potwierdza, że sytuacja osób oczekujących na propozycję nie uległa zmianie od momentu uzyskania przez nich kwalifikacji.  Istotne jest, aby w przypadku zaistnienia zmiany
u kandydatów, mającej wpływ na procedurę adopcyjną, poinformować swojego opiekuna. Może to być zmiana spowodowana np. utratą pracy bądź zmianą warunków zatrudnienia, miejsca zamieszkania lub oczekiwaniem na pojawienie się biologicznego dziecka.

 

Czy nie pozostając jeszcze w związku małżeńskim (mamy to w planach) możemy starać się o adopcję dziecka?

W myśl obowiązujących przepisów  prawa, mających zastosowanie w  kontekście Państwa sytuacji,  przysposobić dziecko mogą wyłącznie osoby pozostające w związku małżeńskim bądź osoby samotne. Dlatego też w odpowiedzi na Państwa zapytanie, jest to warunek konieczny do spełnienia, abyście Państwo mogli przystąpić do procedury.